Avtomatlashtirilgan avtodrom tizimi qanday ishlaydi?

O'zbekistonda Yagona Imtihon Markazlari (YIM / YHXDX) tashkil etilishi bilan "B" toifali haydovchilik guvohnomasini olish uchun amaliy imtihonlar inson omilisiz, 100% avtomatlashtirilgan formatga o'tkazildi. Maxsus jihozlangan imtihon avtomobillarida (masalan, Chevrolet Cobalt, Lacetti yoki Nexia-3) yuqori aniqlikdagi GNSS/RTK datchiklari, pedallar nazorati, kuzatuv kameralari va salon ovozli diktori o'rnatilgan.

Kandidat 12 ta majburiy mashqni belgilangan ketma-ketlikda, sariq datchik chiziqlarini bosmasdan va 99 jarima balidan oshirmasdan bajarishi shart.

💡 2026-yilgi muhim qoida

Har bir mashq o'zining chegaralangan vaqt me'yoriga va chiziqlariga ega. Nazorat chizig'ini (sariq yoki oq chiziq) shina bilan atigi 1 santimetr bosish ham sensor tomonidan qayd etiladi va 25 yoki 100 jarima bali yoziladi.

12 ta mashqning to'liq ro'yxati va bajarish talablari

1. Boshlang'ich harakat va start zonasidan chiqish

Harakatni boshlashdan oldin quyidagi ketma-ketlikni bajaring:

  • O'rindiqni bo'yingizga moslab sozlang, yon va salon ko'zgularini to'g'rilang.
  • Xavfsizlik kamarini taqing (taqmaslik — 10 jarima bali).
  • Dvigatelni o't oldiring, yaqinni yorituvchi chiroqlarni (faralarni) yoqing.
  • Chap burilish signalini yoqing, qo'l tormozini (ruchnikni) tushiring va silliq harakatni boshlang.

2. Tartibga solingan chorraha (Svetofor)

Svetoforning qizil yoki sariq chirog'i yonganda, avtomobilni "STOP" chizig'idan 0.5 metr – 1 metr masofada to'liq to'xtating. Stop-chiziqni bamper bilan kesib o'tish 25 jarima baliga sabab bo'ladi.

3. 90 gradusli burilishlar

Eni 4 metr bo'lgan yo'lakda ketma-ket chapga va o'ngga burilish. Asosiy e'tibor: burilishdan oldin yo'lakning tashqi tomoniga yaqinroq yuring, shunda orqa g'ildiraklar ichki burchakdagi to'siqqa tegib ketmaydi.

4. Ilon izi (Zmeyka / Slalom)

Ustunlar orasidan to'lqinsimon manevr qilib o'tish. 1-uzatmada gazni bir maromda ushlab harakatlaning. Mashq davomida to'xtash yoki chiziqni bosish taqiqlanadi.

5. Garajga (boksga) 90 gradus orqa bilan kirish

Avtomobilni orqa uzatmada (zadniy xod) 90 gradus ostida tor boks ichiga kiritish. Boks eni avtomobil enidan atigi 1 metr kengroq. Muhim: orqa uzatmani faqat 1 marta yoqishga ruxsat etiladi!

6. Parallel parkovka (yonboshlab to'xtash)

Yo'l chetiga ketma-ket to'xtab turgan mashinalar orasiga orqa bilan kirish imitatsiyasi. O'ng orqa g'ildirak sariq nazorat chizig'idan to'liq o'tishi kerak.

7. Estakada (Tepalikka ko'tarilish va to'xtash)

16% nishablikda to'xtash va qo'l tormozi (ruchnik) yordamida orqaga 20 sm dan ko'p ketmasdan qo'zg'alish. 20 sm dan ortiq orqaga ketish — darhol 100 ball (Imtihondan yiqilish!).

8. Piyodalar o'tish joyi ("Zebra")

Ogohlantiruvchi belgi va chiziq oldida to'liq to'xtang. 5 soniya kutib, so'ng harakatni davom ettiring.

9. Tor joyda qayrilib olish ("Hovli" / Dvorik)

Eni 6 metr bo'lgan yo'lakda orqa uzatmani faqat 1 marta ishlatgan holda avtomobilni 180 gradusga burib, qarama-qarshi tomonga burilib olish.

10. Temir yo'l kesishmasi

"STOP" belgisi va to'xtash chizig'i oldida to'liq to'xtab, 5 soniya davomida poyezd yo'qligiga ishonch hosil qilish talab etiladi.

11. Favqulodda to'xtash (To'siq)

Avtomatik diktor "Diqqat! To'siq!" buyrug'ini berganda, 2 soniya ichida keskin tormoz bosing va avariya chirog'ini (avariykangizni) yoqing.

12. Finish (Imtihonni yakunlash)

Finish chizig'ida to'xtab, uzatmani neytralga ("P" avtomat uchun) qo'ying, qo'l tormozini torting, dvigatelni o'chiring va diktorning "Imtihon yakunlandi" degan xabarini kuting.

Mashqlar bo'yicha vaqt va jarima me'yorlari jadvali

Mashq nomi Maksimal vaqt Qo'pol xato (100 ball) O'rta xato (20-25 ball)
Estakada 40 soniya Orqaga 20 sm dan ortiq ketish Dvigatel o'chib qolishi (10 b.)
Parallel parkovka 90 soniya Cho'ntakka kirmaslik / sensor bosish Povorotnik yoqmaslik (5 b.)
Garajga kirish 90 soniya Boks chizig'ini bosish Qayta oldinga-orqaga harakat (25 b.)
Zmeyka 60 soniya Ustunni yiqitish / chegaradan chiqish Sababsiz to'xtash (10 b.)
Temir yo'l 30 soniya To'xtamasdan o'tib ketish Stop-chiziqdan 1 m uzoqda to'xtash (10 b.)

Xulosa va tavsiya

Nomzodlarning eng katta xatosi — bu imtihon paytidagi kuchli hayajon va avtomobil gabaritlarini his qilmaslikdir. Amaliy imtihonni birinchi urinishdayoq a'lo darajada topshirish uchun AvtoDrom24.uz 3D simulyatorida mashq qiling. Tizimimiz YIM datchiklari va ovozli diktorini 100% aniqlikda aks ettiradi.